Home Maitreya Instituut
 

Leefregels en geloften

10 Schadelijke activiteiten

De basis van de boeddhistische praktijk is het voorkomen dat we anderen schade toebrengen. Een belangrijke richtlijn daarbij zijn de tien schadelijke activiteiten:

  • Drie fysieke schadelijke activiteiten: doden, stelen en sexueel wangedrag (overspel)
  • Vier verbale schadelijke activiteiten: liegen, tweedracht zaaien, schelden en grove taal gebruiken, zinloos kletsen
  • Drie mentale schadelijke activiteiten: hebzucht, kwaadwil, verkeerde zienswijzen

Geloften, waarom eigenlijk?

De essentie van een gelofte is de kracht van het voornemen, de motivatie. Door je krachtig voor te nemen en een belofte te maken een schadelijke activiteit niet te doen, wordt constant positieve energie gecreëerd, zelfs als je slaapt. Dat is volgens karma iets heel anders dan wanneer je zonder belofte niet doodt of niet liegt.

Het is goed om te beseffen dat het bij het nemen van geloften om een geleidelijk proces gaat. Het vraagt veel tijd en energie om onze negatieve gewoontepatronen te veranderen. Het is een psychologisch proces waarbij je jezelf begeleidt. Als je in de fout gaat, kun je het proberen goed te maken, er spijt van te hebben en je krachtig voornemen het de volgende keer beter te doen. Een fout wordt dan een les, en geen reden om depressief van te worden, of een knagend schuldgevoel achter te laten.

Geloften helpen je bewuster te leven, waardoor je negatieve handelingen kunt voorkomen. Hierdoor hebben geloften een bevrijdend en geen beperkend karakter. De Boeddha heeft gezegd dat het houden aan één enkel voorschrift al ongekende voordelen heeft. Er wordt enorm veel positieve energie mee gecreëerd.

Bij geloften proberen we ernaar te streven onszelf te bevrijden van problemen in het cyclische bestaan door de activiteiten van lichaam en spraak aan banden te leggen. Het doel is om geen negatief karma te verzamelen en uiteindelijk de wijsheid van zelfloosheid te realiseren, omdat we dan niet meer gestuurd worden door karma en verstorende emoties. Hierdoor kunnen we bevrijding van het cyclische bestaan ofwel nirvana bereiken.

Alle geloften in het boeddhisme worden minimaal op basis van het nemen van toevlucht genomen (boeddhist worden).

Het is wellicht belangrijk om te weten dat er door de vele eeuwen hier en daar wel verschillen zijn opgetreden in de exacte interpretaties van geloften. Mocht je overwegen om bepaalde geloftes te willen nemen, dan is het dus zeer raadzaam om eerst ook de interpretatie te vragen van de leraar waarbij je die geloftes neemt, om verwarring achteraf te voorkomen. Tantrische geloften vormen hierop een uitzondering: hierover krijg je meestal geen uitleg voordat je ze ontvangt, zie ook beneden voor iets meer uitleg.

De vijf lekengeloften

Als je merkt dat het boeddhisme je motiveert, kun je kiezen één of meer van de vijf lekengeloften af te leggen. Die zijn:

  • Niet doden. Het gaat hier vooral om het doden van mensen, maar het is ook goed respect te hebben voor alle voelende wezens, dus ook voor vissen en kleine diertjes (muggen, mieren, enz.).
  • Niet stelen, dat wil zeggen; nemen wat niet gegeven is.
  • Niet liegen.
  • Geen seksueel wangedrag, dat wil zeggen bijvoorbeeld geen overspel plegen, en zeker geen sexueel misbruik.
  • Geen bedwelmende middelen nemen, zoals alcohol en drugs.

Lekengeloften neem je voor de rest van dit leven. Het is dus verstandig om daar van te voren goed over na te denken. De geloften worden genomen in een kort ritueel, vaak gecombineerd met het nemen van toevlucht.

(Om de atmosfeer op het terrein van het Maitreya Instituut zuiver te houden gelden deze gedragsregels voor iedereen die zich op het terrein bevindt.)

Geloften voor monniken en nonnen

Het is in het boeddhisme mogelijk om verschillende niveaus's van monniks- of nonnenwijding te ontvangen; van novice tot volledig gewijde monnik of non. Het is uiteraard niet nodig om monnik of non te worden om boeddhist te zijn, maar wanneer je je hele leven in het teken van de boeddhistishe beoefening wilt stellen is dit een serieuze mogelijkheid. Voor meer, zie de pagina over monniken, nonnen en leken beoefenaars.

De Mahayana geloften voor één dag en de bodhisattva gelofte

Er is een mogelijkheid geloften voor één dag te nemen, dit zijn de Mahayana-geloften voor één dag, die acht voorschriften heeft.

Wanneer je het voornemen hebt om een boeddha te worden voor het welzijn van alle wezens, kun je ook de bodhisattva-gelofte nemen: de wensende bodhisattva-gelofte of de ondernemende bodhisattva-gelofte.

(In bijvoorbeeld de China en Japan vind je een totaal andere soort Bodhisattva gelofte, ook wel de Vier Grote Bodhisattva Geloften genoemd, die slecht vier regels bevat. Deze is mogelijk ontstaan in de zesde eeuw, door de Chinese meester Chih-i.)

Tantrische geloften en verplichtingen

Voor het beoefenen van de verschillende klassen van tantra worden verschillende eisen gesteld aan de student, tenminste uiteraard weer toevlucht nemen, maar meestal ook het nemen van de bodhisattva-geloften, en soms ook tantrishe geloften.

Tantrische geloften zijn niet openbaar om verwarring te voorkomen bij mensen die geen tantra beoefenen. Daarnaast is een initiatie (toestemming) voor een bepaalde beoefening nodig van een gekwalifieerde leraar, en worden er ook soms extra verplichtingen genomen, zoals een dagelijkse beoefening of een verplichting tot het doen van een specifieke retraite, zie ook de pagina over Vajrayana.

 

 

           FPMT logo

  Home  |  Vorige pagina  |  ^Top van de pagina            

Studie en meditatie in het Tibetaans boeddhisme           

Laatste pagina update: 25-oct-18
© Maitreya Instituut 2000-2018